Wat betekent natuurpositieve agroforestry? Onderzoek en praktijk komen samen in Gelderland

Natuurpositieve agroforestry wint aan belangstelling in Nederland, maar de precieze betekenis ervan is nog in ontwikkeling. Wat maakt agroforestry écht natuurpositief? Aan welke voorwaarden moet het voldoen, en wat betekent dit concreet voor boeren die ermee aan de slag willen? In opdracht van het Wereld Natuur Fonds Nederland (Wereld Natuur Fonds (WWF-NL)) werkt het Louis Bolk Instituut samen met diverse kennis- en praktijkpartners aan een verdere definitie en concretisering van het begrip natuurpositieve agroforestry. Het doel: meer helderheid creëren over wat er in de praktijk nodig is om agroforestry niet alleen productief, maar ook aantoonbaar biodiversiteitsherstellend in te richten.

Excursie door Gelderland: agroforestry in de praktijk

Tijdens een veldbezoek in Gelderland kregen betrokkenen de kans om verschillende agroforestry-systemen op boerenbedrijven in de praktijk te bekijken. De excursie liet zien hoe uiteenlopende toepassingen, van notenbomen tot gemengde teeltsystemen, steeds vaker worden geïntegreerd in het Nederlandse landbouwlandschap. Opvallend was de diversiteit aan aanpakken en schaalniveaus. Op sommige bedrijven staat de combinatie van landbouw en bomen nog in de beginfase, terwijl andere ondernemers al duidelijk stappen hebben gezet richting een meer robuust en biodivers landbouwsysteem.

Biodiversiteit als belangrijke pijler

Een belangrijk uitgangspunt in het project is de bijdrage van agroforestry aan biodiversiteitsherstel. Door bomen en struiken te integreren in landbouwsystemen ontstaan er meer leefgebieden voor insecten, vogels en andere soorten. Dit sluit aan bij de bredere ambities om de landbouw in Nederland natuurinclusiever te maken. Binnen het project wordt daarom niet alleen gekeken naar technische en agronomische aspecten, maar ook naar ecologische criteria die bepalen wanneer agroforestry daadwerkelijk ‘natuurpositief’ genoemd kan worden.

Samenwerking tussen wetenschap en praktijk

Het project is een samenwerking tussen meerdere kennisinstellingen en organisaties, waaronder Wageningen University & Research, Naturalis Biodiversity Center, De Vlinderstichting, Nederlandse Notenvereniging en Agroforestry Netwerk Nederland. Door wetenschappelijke kennis te verbinden met praktijkervaringen van boeren en ketenpartijen, ontstaat een steeds scherper beeld van wat nodig is om agroforestry op te schalen en effectief bij te laten dragen aan biodiversiteit en klimaatdoelen. De excursie werd mede mogelijk gemaakt door de Nederlandse Notenvereniging en bood waardevolle inzichten in de kansen én uitdagingen van agroforestry in Nederland.

De komende periode wordt verder gewerkt aan het concreet maken van het begrip natuurpositieve agroforestry. Daarbij staat centraal hoe verschillende vormen van agroforestry beoordeeld kunnen worden op hun ecologische impact, en hoe boeren hierbij praktisch ondersteund kunnen worden.

Met de groeiende samenwerking tussen onderzoek, natuurorganisaties en landbouwpraktijk lijkt een gedeelde taal over natuurpositieve agroforestry steeds dichterbij te komen.